ZAMEK TAŁPAKI (TAPLAKEN) – miejscowość Tałpaki (powiat gwardiejski)

W dawnych czasach dookoła Taplakenu (wcześniej miejscowość nazywała się Dablak), jak wzrokiem sięgnąć rozpościerały się grząskie błota. Ich stałymi mieszkańcami były żurawie, czaple, żaby i miriady komarów. W powietrzu krążyły białe mewy i podniebni władcy – jastrzębie. Zimą nad błotami unosiły się gęste opary. Efektem tego było wrażenie, że cała przestrzeń przykryta była białą puchową kołdrą, która chroniła ciepło ziemi. Najprawdopodobniej z tego powodu Prusowie nazwali swoją maleńką wioskę na skraju grzęzawisk „taplaken”, co oznacza „ciepło” lub „ciepłe miejsce”.

W sytuacji nieustannych wojen z Litwinami, na 56 kilometrze od Kőnigsbergu Krzyżacy postanowili wybudować twierdzę, oddzielającą Tapiau, Norkitten i Wehlau. W 1336 roku, najprawdopodobniej według rozkazu ówczesnego dowódcy wojsk krzyżackich Henryka Dusemera von Arfberga, przy ujściu rzeczki Neme został zbudowany „regularny dwór” z wieżą przy głównym wejściu i przedzamczem.

Twierdza miała regularny geometryczny kształt, co odpowiadało istniejącym wówczas normom fortyfikacyjnym. Położenie Taplaken posiadało szereg walorów. Przez miejscowość przechodziła główna droga z Kőnigsbergu, która to tutaj rozdwajała się prowadząc do Tilsit (Tylży) i Insterburga. Stąd także zaczynał się najkrótszy szlak do Labiawy (Labiau) i Welawy (Wehlau).

W 1376 roku wielki książę litewski Kiejstut zdobył twierdzę i następnie całkowicie ją zburzył. Po tym wydarzeniu, w 1379 roku twierdzę „ubrano w kamienne szaty”, efektem czego stała się trwalsza i bezpieczniejsza. Za czasów panowania mistrza krzyżackiego Albrechta Hohenzollerna twierdza została przebudowana i zaczęła przypominać nieduży zamek. Jednak z biegiem czasu, podobnie jak inne budowle tego typu, zamieniła się w wiejską posiadłość. Do roku 1820 obok niej wybudowano 24 chłopskie osady. Liczba ludności wynosiła około 250 osób.

Po II Wojnie Światowej do Taplaken przybyli przesiedleńcy z ZSRR. Wtedy to miejscowość zmieniła nazwę na Tałpaki, co nieznacznie przypominało dawną nazwę pruską. Obecnie pozostałości starego zamku w Tałpakach są dobrze widoczne z głównej szosy, prowadzącej do miejscowości.